December 2010

December 22, 2010 – 12:26 am

Joyful 2011

We’re embarking on one of the great African river journeys: on the Niger to Timbuktu. We’ll sail thru X-mass & spend New Year somewhere in the Dogon Valley. FrankFocus wishes all of you a peaceful end and a joyful new beginning. Early next year you may expect more Pictures from Burkina & Mali.

We vertrekken op één van Afrika’s grote riviertochten: over de Niger naar Timboektoe. De kerstdagen vieren we aan boord van onze schuit of ergens in de Sahara. De jaarwisseling maken we mee in de Pays Dogon. FrankFocus wenst iedereen een vredevol einde en een vreugdevol nieuw begin. Meer Berichten uit Burkina en Memorabels uit Mali serveren we jullie aan het begin van het nieuwe jaar.
December 18, 2010 – 8:41 pm

Reizen met Habibou – Berichten uit Burkina 5

Griot kan men nog het beste vertalen als bard; het is iemand die de geschiedenis vertelt door middel van liederen of gedichten; de uitvoerder is een artiest die zich bekwaamd heeft in de orale traditie. De griot is een typisch West Afrikaans fenomeen: je komt ze tegen van Marokko tot Burkina; je vindt ze zowel bij de Moorse Arabieren als tussen de herders- en vissersvolkeren van de binnenlandse Nigerdelta. Tijdens de busrit van Ouagadougou naar Bobo-Dioulasso worden we via de boordinstallatie vergast op enkele uurtjes vrouwelijke griotmuziek. Terwijl onze bus de ene na de andere traag voort kruipende colonne legervoertuigen voorbijsteekt (waarvan ik hoop dat ze op weg zijn naar Bobo voor de Cinquantenaire festiviteiten en niet naar het zeer recent in chaos gestorte Ivoorkust) genieten Habibou en ik van de hoge stemmen begeleid door snaar en trommel. Als de conducteur even een pauze inlast om een andere cd te zoeken en ik me mijn belofte aan Habibou herinner, vraag ik hem om me in zijn beste Engels zo duidelijk mogelijk uit te leggen naar wat we aan het luisteren zijn. “Doe maar net alsof je mijn gids bent,” plaag ik hem.

Lees de rest van deze post
December 15, 2010 – 2:46 pm

Reizen met Habibou – Berichten uit Burkina 4

Een speling van het lot heeft ervoor gezorgd dat in de jaren twintig van de vorige eeuw een kleine maar machtige groep immigranten uit de Levant neerstreek in West Afrika. De situatie in hun thuislanden moet van die aard zijn geweest dat ze in ruil voor een stevige voet in de deur van het West Afrikaanse zakengebeuren er het niet geringe risico op onrust en oorlog zonder veel gezeur bijnam. Graham Greene liet een Arabische diamantsmokkelaar de rol van schurk vertolken in zijn klassieker The Heart of the Matter, een in 1948 gepubliceerde roman die zich in Sierra Leone afspeelt en van Tim Butcher, voormalig correspondent voor de Daily Telegraph in Beiroet, kwam ik te weten dat Nabih Berri, de Libanese parlementsvoorzitter het niet kan laten te pas en te onpas te vermelden dat hij geboren is in Freetown. Het was dan ook niet verwonderlijk dat toen Habibou en ik aanbelden bij Hôtel Dunia in Ouahigouya, we welkom geheten werden door een mediterraan uitziende jongeman genaamd Tarik wiens moeder Miriam ons na een verkwikkende douche vergastte op een mezzeh van gevulde aubergines, tabouleh, zure geitenkaas en pitabrood.

Lees de rest van deze post
December 8, 2010 – 8:02 pm

Reizen met Habibou – Berichten uit Burkina 3

Nonkel Jef

Eén van de eerste serie beelden uit het Afrikaanse continent die ik me herinner, was een diareportage die door nonkel Jef – de oudste broer van mijn moeder – werd vertoond in het bij Kempische wielertoeristen erg bekende café Het Molenhuis aan de Poederleeseweg in Herentals. Mijn oom had deze locatie gekozen omdat het deel uitmaakte van het ouderlijke huis waarin hij, mijn moeder en nog tien andere broers en zussen waren opgegroeid. De molen, die verantwoordelijk was voor de naam van de herberg, was reeds enkele decennia ervoor afgebroken maar de sfeer van de oude maalderij hing nog steeds in de gelagzaal en de bijgebouwen en getuigde van een afgesloten hoofdstuk in de Kempische geschiedenis. De locatie paste ook helemaal in het plaatje van nonkel Jef als schrijver van volksverhalen waarin stropers en landlopers samen met vrijbuiters en flierefluiters de hoofdrol vertolkten. Die avond, ergens halverwege de jaren zeventig, wilde mijn oom het echter niet hebben over de exploten van zijn Kempische helden maar vergastte ons op een avontuur waarin hijzelf de hoofdrol speelde. Hij was namelijk net teruggekeerd van een enkele maanden durende reis naar Opper Volta, een obscuur landje diep weggestoken in de West Afrikaanse Sahel.

Lees de rest van deze post
December 4, 2010 – 11:02 pm

Reizen met Habibou – Berichten uit Burkina 2

Als het verkopertje bij de taxibrousse halte in Mopti me, nadat ik betaal voor mijn kolanoten, er nog wat extra geeft, kijk ik vragend in de richting van Habibou. Deze knikt onzichtbaar terwijl een subtiele grijns zijn gezicht verfraait. Nadat het ventje zijn ronde langs de wachtende forensen verder zet krijg ik verduidelijking. “Vrijdag is een dag van offers geven,” verklaart Habibou. “Niet enkel bij de moslims, ook bij de christenen en de animisten. Suiker, zout of kolanoten; het doet er niet toe, zolang je maar iets offert. Het hangt een beetje af van je persoon en leefwereld aan wie of wat je iets schenkt. Een vrome vader zal wellicht iets geven aan de talib, de koranleerlingen uit het klasje van zijn zoon, terwijl een plattelandsmoedertje misschien wat suiker strooit op het kruispunt van het pad dat naar haar dorp leidt. Het sjofele verkopertje van daarnet wilde waarschijnlijk jou een veilige reis toewensen en zichzelf een goede verkoop.” Ik kijk de kolanotenleurder na als hij het stationnetje uitloopt. Hij draait zich om en vangt mijn blik. Ik steek mijn duim op en hij glimlacht.

Lees de rest van deze post
December 2, 2010 – 11:26 pm

Reizen met Habibou – Berichten uit Burkina 1

Met een leesbrilletje op het puntje van zijn neus en een scherp geschoren, zilveren snorretje eronder, straalt de in een onberispelijk donkergrijs pak gestoken conducteur van Bani Transport wel erg veel autoriteit uit. Daar is het hem uiteraard allemaal om te doen. De man duldt duidelijk geen tegenspraak als hij één voor één de namen van de passagiers die deze ochtend de tien uur durende busreis van Bamako naar Mopti willen ondernemen afroept. Enkel als ik tussen alle Traoré’s, Keita’s en Mamadou’s plots het in mijn oren veel minder exotisch klinkende Janssens opvang en luidop oui roep, laat hij me toe op ‘zijn’ bus. Bani Transport staat in Mali bekend als de beste en meest betrouwbare busmaatschappij en als het van deze strenge conducteur afhangt zal dat nog lang zo blijven. Vanuit de Malinese hoofdstad doet ze heel wat West Afrikaanse steden aan. Ondergetekende moet vandaag echter niet naar Accra of Dakar maar naar Mopti. Want daar – daar waar de Bani in de Niger stroomt – wacht Habibou, om samen met mij via het land van de Dogon naar Burkina Faso af te reizen.

Lees de rest van deze post